Laparoskopi, pelvisi incelemek için küçük bir karın kesisinden yerleştirilen kamera kullanan minimal invaziv bir cerrahi tekniktir. Cerrahi aletler için ek küçük kesiler kullanılabilir. Doğurganlık bakımında laparoskopi, fallop tüplerini, yumurtalıkları, rahmi veya çevredeki pelvik dokuyu ilgilendiren seçilmiş durumların tanısına veya tedavisine yardımcı olabilir.
Laparoskopi, kısırlığı olan her hasta için rutin bir test değildir. Ultrason, histerosalpingografi, salin infüzyon sonografisi, MR veya diğer daha az invaziv testler birçok durumda yeterli bilgi sağlayabilir. Ameliyat yalnızca öykü ve bulgular, sonucun veya tedavinin klinik yönetimi değiştirme olasılığının bulunduğunu düşündürdüğünde önerilmelidir.
Laparoskopi ne zaman düşünülebilir?
Bir jinekolog şu gibi durumlar için tanısal veya operatif laparoskopiyi görüşebilir:
- şüpheli veya bilinen endometriozis;
- önceki ameliyat, enfeksiyon veya endometriozisle ilişkili pelvik yapışıklıklar;
- seçilmiş yumurtalık kistleri veya adneksiyal kitleler;
- doğurganlık tedavisini etkileyebilecek hidrosalpinks veya başka bir fallop tüpü sorunu;
- boyutu ve konumu laparoskopik yaklaşımı uygun kılan seçilmiş miyomlar;
- acil değerlendirme veya tedavi gerektiren şüpheli dış gebelik.
Bu durumlardan birinin bulunması otomatik olarak ameliyatın gerekli olduğu anlamına gelmez. Semptomlar, yaş, yumurtalık rezervi, önceki ameliyatlar, doğurganlık öyküsü, görüntüleme bulguları, alternatifler ve gecikmenin tedavi üzerindeki etkisi birlikte değerlendirilmelidir.
Tanısal ve Operatif Laparoskopi
Tanısal laparoskopi cerrahın pelvik anatomiyi doğrudan incelemesini sağlar. Operatif Laparoskopi ameliyat öncesinde veya sırasında belirlenen bir durumu tedavi etmek için ek küçük kesilerden geçirilen aletleri kullanır. Tanısal bir işlemin operatif bir işleme dönüşebileceği olasılığı, onamdan önce görüşülmelidir.
Laparoskopi pelvisi karın içinden inceler. Rahim boşluğunu incelemek için rahim ağzından girilen histeroskopiden farklıdır. Her iki işlem de klinik olarak gerekli olduğunda bazen aynı bakım süreci sırasında yapılabilir.
Ameliyata Hazırlık
Laparoskopi öncesinde cerrahi ekip tıbbi öyküyü, ilaçları, alerjileri, görüntülemeleri, önceki ameliyatları ve anestezi risklerini gözden geçirir. Hastalara açlık, ilaç değişiklikleri, gebelik testi, ulaşım ve beklenen iyileşme süresi hakkında yazılı talimat verilmelidir.
Ekibe antikoagülanları, diyabet ilaçlarını, takviyeleri, önceki anestezi sorunlarını, olası gebeliği ve enfeksiyon belirtilerini bildirin. Planlanan işlemin endometriozis, yapışıklık, kist, fallop tüpü veya miyom tedavisini içerip içermeyebileceğini ve olası her bulgunun ameliyatı nasıl değiştirebileceğini sorun.
Laparoskopi sırasında ne olur?
Laparoskopi genellikle genel anestezi altında yapılır. Göbek yakınında küçük bir kesi açılır ve cerrahın karın ile pelvisi görebilmesi için alan oluşturmak üzere karbondioksit gazı kullanılır. Laparoskop yerleştirilir ve aletler için bir veya daha fazla ek küçük kesi açılabilir.
Cerrah, ilgili yapıları inceler ve yalnızca onam kapsamında bulunan ve klinik açıdan uygun kabul edilen işlemleri gerçekleştirir. Ameliyatın sonunda aletler çıkarılır, gaz mümkün olduğunca boşaltılır ve kesiler kapatılır.
İyileşme
Birçok hasta ameliyat günü evine gidebilir; ancak ameliyata, anesteziden iyileşmeye, semptomlara ve tıbbi koşullara bağlı olarak hastaneye yatış gerekebilir. Geçici karın rahatsızlığı, yorgunluk, bulantı, şişkinlik, kesi ağrısı veya kalan gazın neden olduğu omuz ucu ağrısı görülebilir.
İyileşme süresi değişir. Kısa bir tanısal işlem ile yaygın endometriozis veya başka karmaşık bir durum için yapılan ameliyatın iyileşme süreleri aynı değildir. Yara bakımı, banyo yapma, ağırlık kaldırma, egzersiz, araç kullanma, çalışma, cinsel aktivite ve seyahat konusunda cerrahın talimatlarına uyun.
Olası Riskler
Olası komplikasyonlar arasında kanama, enfeksiyon, kan pıhtıları, fıtık, anestezi reaksiyonları ve bağırsak, mesane, üreterler, kan damarları, rahim, yumurtalıklar veya diğer organlarda yaralanma bulunur. Beklenmeyen bir bulgu veya komplikasyon, daha büyük bir karın kesisi, ek tedavi, hastaneye yatış veya başka bir işlem gerektirebilir.
Ateş, kötüleşen ağrı, sürekli kusma, keside artan kızarıklık veya akıntı, yoğun kanama, idrar yapmada güçlük, giderek artan karın şişliği, nefes darlığı, göğüs ağrısı, bayılma veya taburculuk talimatlarında belirtilen başka bir uyarı işareti varsa cerrahi ekiple derhal iletişime geçin. Şiddetli veya hızla kötüleşen semptomlarda acil tıbbi yardım alın.
Laparoskopi IVF planlamasını nasıl etkileyebilir?
Ameliyat, yumurtalık uyarımının veya embriyo transferinin zamanlamasını etkileyebilir. Bazı durumlarda hidrosalpinks, endometriozis, yapışıklık, kist veya miyomun tedavisi IVF öncesinde görüşülebilir. Diğer durumlarda doğrudan doğurganlık tedavisine geçmek, gecikmeyi veya cerrahi riski önleyebilir. Denge kişiye özeldir ve ameliyatın IVF sonuçlarını her zaman iyileştirdiği şeklindeki genel bir ifadeye indirgenmemelidir.
Önerilen işlemin yumurtalık rezervini, pelvik anatomiyi, semptomları, doğal yolla gebe kalma seçeneklerini ve beklenen IVF zaman çizelgesini nasıl etkileyebileceğini sorun. Fallop tüpü durumları için şu rehberimize bakın: fallop tüpü sorunları.
Onam Vermeden Önce Sorulacak Sorular
- Laparoskopiyi daha az invaziv bir teste veya ameliyat yapılmamasına tercih ettiren bulgu nedir?
- Amaç tanı, belirtilerin tedavisi, doğurganlık tedavisi veya bunlardan birden fazlası mı?
- Bir sorun bulunursa hangi ek işlemler yapılabilir?
- Ameliyat yumurtalık rezervini veya IVF zamanlamasını etkileyebilir mi?
- Ameliyatın alternatifleri nelerdir ve ameliyatı ertelemenin veya yaptırmamanın sonuçları nelerdir?
- Hangi iyileşme süresini ve takibi planlamalıyım?
Kişiye özel bir değerlendirme için, IVF Turkey ile iletişime geçin ve yakın tarihli görüntüleme sonuçlarını, ameliyat notlarını, doğurganlık sonuçlarını ve önceki tedavi kayıtlarını sağlayın. Nihai plan yapılmadan önce nitelikli bir cerrah ve doğurganlık uzmanı vakayı değerlendirmelidir.